Gdańsk to miasto o bogatej historii i kulturze. Słynie nie tylko ze statków i bursztynu, ale także z doskonałej czekolady. Produkcja czekolady w tym mieście ma głębokie korzenie i jest ściśle związana z jego interesującą przeszłością. W tym artykule na gdansk1.one opowiemy więcej o historii produkcji czekolady w Gdańsku.
Początki
Czekolada po raz pierwszy pojawiła się w Gdańsku na przełomie XVII i XVIII wieku. Przywieźli ją tu francuscy kupcy wraz z ziarnem kakaowca. Początkowo mieszkańcy traktowali czekoladę jako lekarstwo i smaczny napój, na który mogli sobie pozwolić wtedy jedynie najbogatsi. Z czasem przysmak ten trafił do domów mniej zamożnych mieszkańców Gdańska.
Początkowo ziarna kakaowca dostarczane były do portu w Gdańsku, który uznawany był za główny port Rzeczypospolitej. W miarę jak czekolada stawała się coraz bardziej popularna, mieszkańcy chcieli dowiedzieć się o niej coraz więcej. W tym czasie gdańska gazeta Danziger Erfahrungen opublikowała serię artykułów opisujących właściwości i korzyści czekolady oraz wyjaśniających sposób jej wytwarzania. Później przepis na czekoladę pojawił się w lokalnych książkach kucharskich. W tym czasie gdańskie sklepy oferowały czekoladę paryską, portugalską, włoską, korzenną, waniliową z Hamburga, czekoladę z Berlina oraz czekoladę do zup w postaci proszku. Wybór był całkiem spory.
Fabryki czekolady w Gdańsku
W XIX wieku w Gdańsku zaczęły pojawiać się pierwsze fabryki czekolady. Powstały one w samym sercu miasta. W 1817 roku zamożna rodzina Schmidtów otworzyła fabrykę słodyczy Zuckerwarenfabrik. Następnie w mieście zaczęły pojawiać się kolejne fabryki słodyczy. W szczególności w 1829 roku w domu duńskiego kupca Johanna Stephana Schahnasjana została otwarta Chocoladen-Fabrik. W latach 80. XIX wieku żydowski kupiec Jakob Moritz Löwenstein założył w centrum Gdańska fabrykę oraz sieć sklepów i biur o nazwie Danziger Schokoladen, Marzipan und Zuckerwarenfabrik.
Wkrótce produkcja czekolady stała się głównym zadaniem przedsiębiorstwa żydowskiego kupca. Szukając możliwości rozwoju, w 1904 roku produkcja została przeniesiona na obrzeża Wrzeszcza. Na początku XX wieku fabryka zatrudniała już ponad 60 pracowników.
Pierwsza wojna światowa wpłynęła na rozwój gdańskiego biznesu czekoladowego. W 1922 roku wrzeszczańską fabrykę kupił duży berliński koncern Sarotti AG, kierowany przez ówczesnego guru branży czekoladowej Antona Kanolda, który posiadał sieć fabryk czekolady w Szwecji, Niemczech, Czechosłowacji, Włoszech, Francji i Danii. Po zmianie kierownictwa fabryka zaczęła produkować głównie czekoladę mleczną i deserową. Niestety, lata 30. XX wieku doprowadziły do kryzysu w przedsiębiorstwie. Później udało się wyjść z tej zapaści i w efekcie produkcja czekolady znów stała się dochodowym biznesem w Gdańsku.
W okresie międzywojennym w Wolnym Mieście zaczęły powstawać kolejne fabryki czekolady. W 1929 r. lokalny przedsiębiorca Kurt Konsorski założył firmę “Baltic”. Po wojnie pod tą nazwą funkcjonował cały zintegrowany gdański przemysł czekoladowy.
W 1949 roku z połączenia fabryk Kosma, Baltica i Anglas powstała Gdańska Zjednoczona Fabryka Cukru i Czekolady Bałtyk. Firma ta produkowała wiele znanych marek czekolady, m.in. Finezja, Admirał, Bałtyk, Malibo, Advocato, Nutino, a także Ratuszowa, Wczasowa, Jedyna, Malajska itp. W późniejszym okresie firma rozpoczęła produkcję cukierków twardych i nadziewanych, lizaków, karmelków, pomad mlecznych i toffi. Produkty te były eksportowane do 54 krajów.