Młyn, jako jeden z najważniejszych wynalazków technicznych średniowiecza, odgrywał kluczową rolę w codziennym życiu europejskich miast i wsi. W średniowieczu młyny były nie tylko miejscami, w których przetwarzano zboże na mąkę, ale także ośrodkami działalności gospodarczej i interakcji społecznych, będąc symbolem postępu technologicznego, wykorzystującego siłę wody i wiatru do mechanizacji procesów, które wcześniej były wykonywane ręcznie, pisze portal gdansk1.one.
Największy budynek przemysłowy w Gdańsku
Wielki Młyn został zbudowany w 1350 roku przez Zakon Krzyżacki. Była to jedna z największych i najpotężniejszych budowli młynarskich w średniowiecznej Europie, która służyła do przemiału, dostarczając mąkę nie tylko dla Gdańska, ale także dla sąsiednich regionów. Ze względu na swoje położenie i możliwości Wielki Młyn odgrywał kluczową rolę w życiu gospodarczym miasta, przyczyniając się do jego rozwoju i dobrobytu. Dziś obiekt znajduje się w centrum Starego Miasta, nad brzegiem Kanału Raduni, w pobliżu Ratusza Staromiejskiego. Młyn o wysokości 25 metrów i długości 41 metrów był wyposażony w 12, a następnie 18 kół młyńskich, których średnica wynosiła 5 metrów. Zbudowano tu również spichlerz i piekarnię, a każdy 16 worek mąki oddawano jako podatek Wolnemu Miastu Gdańsk.
Na przestrzeni wieków budynek przechodził liczne przebudowy i renowacje, zwłaszcza po zniszczeniach spowodowanych II wojną światową.
Budynek z muru pruskiego
Dom Młynarza w Gdańsku nazywany jest różnie, nie każdy jednak wie, że budynek ten został wzniesiony w stylu szachulcowym, choć wyróżnia się na tle innych ciekawym i zaskakującym designem. Rzemieślnicy, którzy zbudowali ten budynek w 1831 roku, zrobili to z wysoką jakością i pięknem, ponieważ służył on jako siedziba cechu młynarzy i jako magazyn do produkcji Wielkiego Młyna. Jednak już w 1894 r. budynek został przeniesiony z północnej strony wyspy na drugą stronę, ponieważ ze względu na zły stan techniczny postanowiono go odbudować w nowej lokalizacji dzięki miłośnikom historii. Dom Gildii Młynarzy w Gdańsku służył jako miejsce spotkań warsztatu młynarskiego, zrzeszającego mistrzów zajmujących się młynarstwem. Dom młynarza jest również częścią historycznego dziedzictwa Gdańska, świadectwem jego bogatej tradycji rzemieślniczej i rozwoju gospodarczego.
Jednak podobnie jak reszta miasta, II wojna światowa również odcisnęła swoje piętno na Domu Młynarza, który został zniszczony w 1945 roku. Decyzję o jego odbudowie podjęto dopiero w 1997 roku.
Od młyna i domu młynarza do muzeum i galerii sztuki
Po przebudowie budynku w 1997 roku Dom Młynarza zaczął pełnić funkcję hostelu i karczmy, a do 2016 roku Wielki Młyn był centrum handlowym z przestrzenią wystawienniczą, centrum zabaw i dyskotekami, gdzie odwiedzający mogli również zobaczyć koła młyńskie. Od 2016 roku Młyn jest częścią Muzeum Bursztynu w Gdańsku. W budynku odbywają się również wydarzenia kulturalne, wystawy i inne działania, które przyczyniają się do zachowania i promocji dziedzictwa kulturowego Gdańska.
Pod koniec 2013 roku w Domu Młynarza otwarto czekoladziarnię, która jednak po 2 latach została zawieszona. Później mieścił się tu hotel, restauracja i pijalnia czekolady. Obecnie, po kilku latach zamknięcia, budynek służy jako galeria sztuki. Odbywają się tu warsztaty dla dzieci, spotkania literackie, promocje książek i wystawy. Wkrótce planowane jest również otwarcie kawiarni na parterze.
Duży młyn i dom młynarza w Gdańsku to ważne miejsca historyczne i kulturalne, które odgrywają istotną rolę w zachowaniu przeszłości miasta i jego rozwoju gospodarczego. Ich architektura, historia i nowoczesne wykorzystanie sprawiają, że są one ważnym miejscem do odwiedzenia zarówno dla turystów, jak i mieszkańców.
