Jak wyglądała edukacja w Gdańsku w XVII wieku

W minionych wiekach zasady edukacji znacznie różniły się od współczesnych zasad. Dla uczniów istniały pewne ograniczenia, a nauczyciele czasami stosowali bardziej rygorystyczne metody, pisze portal gdansk1.one. Jak wyglądała edukacja w Gdańsku w XVII wieku? W tym artykule opowiemy więcej na ten temat. 

Rodzaje szkół

W XVII wieku w Gdańsku istniało kilka rodzajów szkół, w tym szkoły elementarne, zwane również szkołami trywialnymi, oraz szkoły instytucjonalne. W szkołach tych nauczano łaciny i języka niemieckiego, a także jednym z najważniejszych przedmiotów był katechizm. Dużą wagę przywiązywano również do śpiewu. 

Szkołę podstawową w Gdańsku prowadził rektor, któremu pomagało kilku uczniów szkoły średniej. W tamtych czasach zawód nauczyciela był niedoceniany i słabo opłacany. Pensje były zazwyczaj wypłacane przez władze lokalne, ale rodzice również wpłacali pieniądze. Generalnie miało to negatywny wpływ na rozwój szkolnictwa w Gdańsku i w efekcie doprowadziło do kryzysu oświaty. 

Dość popularne w tamtych czasach było również wysyłanie dzieci na studia za granicę, lecz w XVII wieku na taki luksus mogli sobie pozwolić jedynie kupcy. Zazwyczaj ich dzieci studiowały w Anglii, Francji, Holandii i Niemczech.

Metody nauczania

Metody nauczania w szkołach XVII wieku znacznie różniły się od dzisiejszych. Na przykład, w tamtych czasach istniały takie przedmioty jak czytanie chóralne i komentowanie tego, co zostało przeczytane. Ciekawostką jest fakt, że podczas dyskusji każdy uczeń miał przygotowane pytania i odpowiedzi od nauczyciela. W tamtych czasach uważano, że uczeń nie powinien być zbyt aktywny, więc nie może odpowiadać samodzielnie. W XVII wieku uważano, że szkoła powinna uczyć konkretnej, ustalonej i niepodważalnej wiedzy, że nie ma miejsca na refleksję, debatę i intelektualne rozumowanie.

W 1663 roku w Gdańsku istniało ponad 30 prywatnych szkół kształcących różnych specjalistów. Uczęszczało do nich około 800 uczniów, w tym 120 dziewcząt. Program nauczania w szkołach żeńskich był nieco inny niż w szkołach męskich. Na przykład dziewczęta uczyły się czytania, pisania, arytmetyki, śpiewu, haftu i szycia. Naukę w tych placówkach mogły pobierać jedynie dzieci z zamożnych rodzin. 

W XVII wieku w Gdańsku pojawił się rodzaj rady edukacyjnej zwanej Collegium Scholarchalae. Stowarzyszenie to składało się z burmistrza, doradców i ławników. Głównym zadaniem kolegium było zapewnienie odpowiedniego poziomu kształcenia uczniów, a także warunków bytowych. 

W ramach tego kolegium działało Gdańskie Gimnazjum Akademickie, które zostało otwarte w mieście w 1558 r. w budynku dawnego klasztoru franciszkanów. W szkole tej uczniowie sami wybierali wykłady, na które chcieli uczęszczać, a tkże byli bardzo aktywni w zajęciach pozalekcyjnych. Jeśli chodzi o egzaminy, zdawali je również w gimnazjum. Było to prawdziwe wydarzenie, ponieważ egzaminy odbywały się publicznie i czasami trwały dwa dni. Uczniowie zdawali egzaminy przed panelem profesorów, odpowiadając na pytania. Jeśli egzamin miał kończyć dotychczasowy tok studiów, absolwent przygotowywał rozprawę naukową na określony temat i prezentował ją publicznie w dniu egzaminu przed profesorami i zaproszonymi gośćmi.

Generalnie poziom nauczania w gdańskim gimnazjum był dość wysoki. Dość popularnymi przedmiotami były matematyka, medycyna i teologia. W gimnazjum chętnie organizowano debaty teologiczne, które zwykle przyciągały wielu słuchaczy i uczestników. Atmosfera tych wydarzeń była napięta, czasem dochodziło do bójek. W drugiej połowie XVII wieku Gdańsk stanął w obliczu kryzysu edukacyjnego spowodowanego zmianami gospodarczymi i politycznymi. 4

More from author

Perła przedwojennego Gdańska: historia zapomnianego hotelu „Karlshof”

Gdańsk, położony nad brzegiem Bałtyku, słynie z wielu malowniczych miejsc przesiąkniętych historią. Niestety, nie wszystkie przetrwały próbę czasu – tak jak dawny hotel „Karlshof”....

Historia legendarnego Grand Hotelu w Sopocie

Grand Hotel w Sopocie to miejsce, w którym tętni historia. W momencie otwarcia był to jeden z najbardziej ekskluzywnych hoteli nie tylko w samym...

Tadeusz Dąbrowski – gwiezdna droga poety

Tadeusz Dąbrowski to poeta z Gdańska, który dzięki swojej pracy dotarł do odbiorców na całym świecie. Zrobił to w najpiękniejszy możliwy sposób - poprzez...
...