{"id":5741,"date":"2026-03-21T19:45:30","date_gmt":"2026-03-21T18:45:30","guid":{"rendered":"https:\/\/gdansk1.one\/?p=5741"},"modified":"2026-03-21T19:55:56","modified_gmt":"2026-03-21T18:55:56","slug":"poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/eternal\/poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka-5741","title":{"rendered":"Poetyka pami\u0119ci i odpowiedzialno\u015bci obywatelskiej Antoniego Pawlaka"},"content":{"rendered":"\n<p>W biografii Antoniego Pawlaka \u2014 poety, publicysty i dzia\u0142acza opozycji antykomunistycznej w czasach PRL \u2014 poezja nie jest jedynie profesj\u0105 czy sposobem na samorealizacj\u0119. To raczej wewn\u0119trzny rytm, naturalna potrzeba, bez kt\u00f3rej egzystencja traci swoj\u0105 sp\u00f3jno\u015b\u0107. Dla niego <strong>pisanie nie jest wyborem, lecz stanem skupienia<\/strong>, w kt\u00f3rym my\u015bl krystalizuje si\u0119 w s\u0142owie, a do\u015bwiadczenie zmienia si\u0119 w form\u0119 refleksji, pisze <a href=\"http:\/\/gdansk1.one\" data-type=\"link\" data-id=\"gdansk1.one\">gdansk1.one<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Jego podej\u015bcie do tw\u00f3rczo\u015bci wyprowadza poezj\u0119 poza ramy czystej estetyki. Staje si\u0119 ona sposobem oddychania, wewn\u0119trzn\u0105 konieczno\u015bci\u0105 niezale\u017cn\u0105 od zewn\u0119trznego uznania czy nak\u0142ad\u00f3w ksi\u0105\u017cek. Tu kryje si\u0119 jedna z kluczowych cech jego \u015bwiatopogl\u0105du: prawdziwa literatura istnieje niezale\u017cnie od instytucji, rynku czy przemijaj\u0105cych m\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a300ed1da710\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a300ed1da710\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/eternal\/poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka-5741\/#Doswiadczenie_pokoleniowe_miedzy_historia_a_osobistym_wyborem\" >Do\u015bwiadczenie pokoleniowe: mi\u0119dzy histori\u0105 a osobistym wyborem<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/eternal\/poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka-5741\/#Gdansk_jako_przestrzen_ksztaltowania_tozsamosci\" >Gda\u0144sk jako przestrze\u0144 kszta\u0142towania to\u017csamo\u015bci<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/eternal\/poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka-5741\/#Wplyw_srodowiska_i_duchowe_drogowskazy\" >Wp\u0142yw \u015brodowiska i duchowe drogowskazy<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/eternal\/poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka-5741\/#Tworczosc_Antoniego_Pawlaka_rozmach_roznorodnosc_i_uznanie\" >Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Antoniego Pawlaka: rozmach, r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i uznanie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/eternal\/poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka-5741\/#%E2%80%9EWalc_pogrzebowy%E2%80%9D_poezja_w_obliczu_tragedii\" >\u201eWalc pogrzebowy\u201d: poezja w obliczu tragedii<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/eternal\/poetyka-pamieci-i-odpowiedzialnosci-obywatelskiej-antoniego-pawlaka-5741\/#Poeta_i_czas\" >Poeta i czas<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Doswiadczenie_pokoleniowe_miedzy_historia_a_osobistym_wyborem\"><\/span>Do\u015bwiadczenie pokoleniowe: mi\u0119dzy histori\u0105 a osobistym wyborem<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Losy Pawlaka s\u0105 nierozerwalnie splecione z dramatycznymi wydarzeniami powojennej historii Polski. M\u0142odo\u015b\u0107 poety przypad\u0142a na czasy wielkich wstrz\u0105s\u00f3w spo\u0142ecznych i politycznych: Marzec &#8217;68, tragiczny Grudzie\u0144 &#8217;70, a p\u00f3\u017aniej mrok stanu wojennego. Te historyczne prze\u0142omy nie tylko wp\u0142yn\u0119\u0142y na jego \u017cycie \u2014 one <strong>ukszta\u0142towa\u0142y go jako cz\u0142owieka i tw\u00f3rc\u0119<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Zderzenie z brutaln\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105 systemu opartego na strachu, inwigilacji i przemocy by\u0142o momentem formacyjnym. To wtedy poezja Pawlaka zyska\u0142a sw\u00f3j obywatelski wymiar. Nie jest ona dora\u017an\u0105 deklaracj\u0105 polityczn\u0105, ale zawsze zachowuje bliski kontakt z rzeczywisto\u015bci\u0105. W jego tekstach wyra\u017anie s\u0142ycha\u0107 g\u0142os \u015bwiadka, kt\u00f3ry nie odwraca wzroku od prawdy, nawet je\u015bli jest ona bolesna lub niewygodna.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Gdansk_jako_przestrzen_ksztaltowania_tozsamosci\"><\/span>Gda\u0144sk jako przestrze\u0144 kszta\u0142towania to\u017csamo\u015bci<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Szczeg\u00f3lne miejsce w sercu i tw\u00f3rczo\u015bci Pawlaka zajmuje <a href=\"https:\/\/gdansk-future.eu\/uk\/eternal-vizytivka-gdanska-istoriya-ta-rozvytok-dovgoyi-vulyczi\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Gda\u0144sk<\/a>. To miasto to dla niego co\u015b wi\u0119cej ni\u017c punkt na mapie \u2014 to symboliczne centrum jego osobistej mitologii. Tutaj krystalizowa\u0142 si\u0119 jego \u015bwiatopogl\u0105d, tu rodzi\u0142y si\u0119 pierwsze obywatelskie przekonania i tutaj dojrzewa\u0142 jego poetycki j\u0119zyk.<\/p>\n\n\n\n<p>Gda\u0144sk w oczach poety jest miastem dwoistym. \u0141\u0105czy w sobie pami\u0119\u0107 o wielkich tragediach z niez\u0142omnym pragnieniem wolno\u015bci. To w\u0142a\u015bnie napi\u0119cie mi\u0119dzy bolesn\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105 a nadziej\u0105 na przysz\u0142o\u015b\u0107 stanowi fundament jego poetyckiej refleksji.<\/p>\n\n\n\n<p>Miasto, kt\u00f3re wielokrotnie przechodzi\u0142o przez proces destrukcji i odrodzenia, staje si\u0119 metafor\u0105 ludzkiego losu. Dla Pawlaka Gda\u0144sk nie jest tylko tematem, ale przede wszystkim kontekstem \u2014 \u015brodowiskiem, kt\u00f3re uczy widzie\u0107 i czu\u0107 g\u0142\u0119biej.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1088\" height=\"550\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-31.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5708\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-31.png 1088w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-31-300x152.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-31-768x388.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-31-696x352.png 696w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-31-1068x540.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1088px) 100vw, 1088px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Wplyw_srodowiska_i_duchowe_drogowskazy\"><\/span>Wp\u0142yw \u015brodowiska i duchowe drogowskazy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Ewolucja Pawlaka jako poety i my\u015bliciela dokonywa\u0142a si\u0119 pod wp\u0142ywem r\u00f3\u017cnorodnych \u017ar\u00f3de\u0142 kulturowych i duchowych. Kluczow\u0105 rol\u0119 odegra\u0142a lektura \u2014 zar\u00f3wno klasyk\u00f3w, jak i literatury wsp\u00f3\u0142czesnej.<\/p>\n\n\n\n<p>Niebagatelne znaczenie mia\u0142o r\u00f3wnie\u017c otoczenie, w kt\u00f3rym dorasta\u0142. \u015arodowiska intelektualne skupione wok\u00f3\u0142 gda\u0144skiego ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Miko\u0142aja sta\u0142y si\u0119 dla niego <strong>alternatywn\u0105 szko\u0142\u0105 my\u015blenia<\/strong>. To tam zyska\u0142 dost\u0119p do wiedzy wykraczaj\u0105cej poza oficjalny obieg i nauczy\u0142 si\u0119 otwarto\u015bci na dialog oraz r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 pogl\u0105d\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>To specyficzne \u015brodowisko sta\u0142o si\u0119 dla niego nie tylko przestrzeni\u0105 wymiany my\u015bli, ale przede wszystkim lekcj\u0105 tolerancji.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1200\" height=\"800\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-32.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5711\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-32.png 1200w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-32-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-32-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-32-696x464.png 696w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-32-1068x712.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Tworczosc_Antoniego_Pawlaka_rozmach_roznorodnosc_i_uznanie\"><\/span>Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Antoniego Pawlaka: rozmach, r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i uznanie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Dorobek literacki Antoniego Pawlaka obejmuje blisko dwadzie\u015bcia ksi\u0105\u017cek, g\u0142\u00f3wnie poetyckich. Tak obfita tw\u00f3rczo\u015b\u0107 \u015bwiadczy nie tylko o konsekwentnej obecno\u015bci autora w \u015bwiecie literatury, ale i o wewn\u0119trznej potrzebie nieustannego dialogu z czasem. Jego poezja tworzy sp\u00f3jny wszech\u015bwiat, w kt\u00f3rym ka\u017cdy kolejny tom uzupe\u0142nia poprzedni, buduj\u0105c wielowarstwowy obraz ludzkiego do\u015bwiadczenia.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1200\" height=\"800\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-33.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5714\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-33.png 1200w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-33-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-33-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-33-696x464.png 696w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-33-1068x712.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Warto podkre\u015bli\u0107 mi\u0119dzynarodowy rezonans jego dzie\u0142. Wiersze Pawlaka zosta\u0142y przet\u0142umaczone na wiele j\u0119zyk\u00f3w, m.in. na angielski, du\u0144ski, francuski, niemiecki, serbsko-chorwacki i w\u0119gierski. Ta szeroka recepcja dowodzi uniwersalno\u015bci jego przekazu. Tematy, kt\u00f3re porusza \u2014 <strong>pami\u0119\u0107, odpowiedzialno\u015b\u0107, wolno\u015b\u0107 i godno\u015b\u0107<\/strong> \u2014 wykraczaj\u0105 poza lokalny kontekst, dotykaj\u0105c spraw og\u00f3lnoludzkich.<\/p>\n\n\n\n<p>Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Pawlaka ewoluowa\u0142a od wczesnych, ekspresyjnych i buntowniczych form, po bardziej wyciszone, filozoficzne utwory z p\u00f3\u017aniejszego okresu. W tomach takich jak \u201eCzynny ca\u0142\u0105 dob\u0119\u201d (1975), \u201eJestem twoim powolnym morderc\u0105\u201d (1976), \u201eCzy jeste\u015b got\u00f3w\u2026\u201d (1981) czy \u201eObudzimy si\u0119 nagle w p\u0119dz\u0105cych poci\u0105gach\u201d (1981), wida\u0107 silny \u0142adunek emocjonalny i klarown\u0105 postaw\u0119 obywatelsk\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Lata 80., naznaczone napi\u0119ciem politycznym, przynios\u0142y teksty b\u0119d\u0105ce bezpo\u015bredni\u0105 reakcj\u0105 na rzeczywisto\u015b\u0107: \u201eBrulion wojenny\u201d (1983), \u201ePowt\u00f3rka\u201d (1984), czy \u201eKilka s\u0142\u00f3w o strachu\u201d (1990). Z kolei p\u00f3\u017aniejsze zbiory, jak \u201eNasze kobiety si\u0119 starzej\u0105\u201d (1995), \u201eZmarli tak lubi\u0105 podr\u00f3\u017ce\u201d (1998) czy \u201eAle bez rozgrzeszenia\u201d (2020), skupiaj\u0105 si\u0119 na wn\u0119trzu cz\u0142owieka, temacie przemijania i odpowiedzialno\u015bci wobec w\u0142asnego \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p>Niezwykle wa\u017cne s\u0105 te\u017c jego teksty prozatorskie, m.in. \u201eKsi\u0105\u017ceczka wojskowa\u201d (1981) czy \u201eNiespodziewany koniec \u015bwiata\u201d (2021), kt\u00f3re dope\u0142niaj\u0105 poetycki portret autora, pozwalaj\u0105c na jeszcze g\u0142\u0119bsz\u0105 analiz\u0119 nurtuj\u0105cych go temat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Praca Pawlaka zosta\u0142a doceniona presti\u017cowymi wyr\u00f3\u017cnieniami. W 1983 roku otrzyma\u0142 <strong>Nagrod\u0119 Fundacji im. Ko\u015bcielskich<\/strong>. W 2009 roku zosta\u0142 odznaczony Srebrnym Medalem \u201eZas\u0142u\u017cony Kulturze Gloria Artis\u201d, a w 2011 roku Krzy\u017cem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski. W 2021 roku przyznano mu Pomorsk\u0105 Nagrod\u0119 Literack\u0105 \u201eWiatr od Morza\u201d, co podkre\u015bla jego silne zwi\u0105zki z regionem.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"799\" height=\"533\" src=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-34.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5717\" srcset=\"https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-34.png 799w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-34-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-34-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.gdansk1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/40\/2026\/03\/image-34-696x464.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 799px) 100vw, 799px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"%E2%80%9EWalc_pogrzebowy%E2%80%9D_poezja_w_obliczu_tragedii\"><\/span>\u201eWalc pogrzebowy\u201d: poezja w obliczu tragedii<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Jednym z najbardziej wstrz\u0105saj\u0105cych utwor\u00f3w Pawlaka jest poemat po\u015bwi\u0119cony katastrofie smole\u0144skiej. To przyk\u0142ad poezji, kt\u00f3ra staje si\u0119 bezpo\u015bredni\u0105 reakcj\u0105 na traum\u0119 narodow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Tekst ten nie nale\u017cy do \u0142atwych. Wymaga od czytelnika skupienia i gotowo\u015bci do zmierzenia si\u0119 z trudnymi emocjami, wykraczaj\u0105cymi poza oficjalne narracje. \u0141\u0105czy w sobie intymny b\u00f3l z cierpieniem zbiorowym, co nadaje mu g\u0142\u0119boki, wielowymiarowy charakter.<\/p>\n\n\n\n<p>Praca nad tym poematem trwa\u0142a latami, co tylko podkre\u015bla jego wag\u0119. To nie tylko zapis chwili, ale efekt d\u0142ugiego dialogu wewn\u0119trznego i pr\u00f3ba oswojenia tragedii poprzez s\u0142owo.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Poeta_i_czas\"><\/span>Poeta i czas<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W biografii tw\u00f3rczej Pawlaka okresy milczenia s\u0105 r\u00f3wnie wymowne, co okresy p\u0142odno\u015bci literackiej. Nie oznaczaj\u0105 one rezygnacji, lecz s\u0105 form\u0105 niezb\u0119dnej pauzy, potrzebnej do przewarto\u015bciowania do\u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Nawet w momentach oddalenia od papieru poezja w nim pulsowa\u0142a, gromadz\u0105c si\u0119 pod sk\u00f3r\u0105, by ostatecznie znale\u017a\u0107 uj\u015bcie w dojrza\u0142ych formach. Antoni Pawlak to tw\u00f3rca, dla kt\u00f3rego <strong>s\u0142owo jest form\u0105 istnienia<\/strong>. Jego dorobek \u0142\u0105czy osobist\u0105 szczero\u015b\u0107 z g\u0142\u0119bokim zrozumieniem historii.<\/p>\n\n\n\n<p>Gda\u0144sk, pami\u0119\u0107 i odpowiedzialno\u015b\u0107 to tematy, kt\u00f3re definiuj\u0105 nie tylko jego pisarstwo, ale i ca\u0142e \u017cycie. Pawlak pozostaje poet\u0105 temat\u00f3w wiecznych \u2014 tych, kt\u00f3re mimo up\u0142ywu lat nigdy nie trac\u0105 na aktualno\u015bci. Przypomina nam, \u017ce poprzez s\u0142owo cz\u0142owiek jest w stanie naprawd\u0119 zrozumie\u0107 siebie i \u015bwiat, w kt\u00f3rym przysz\u0142o mu \u017cy\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W biografii Antoniego Pawlaka \u2014 poety, publicysty i dzia\u0142acza opozycji antykomunistycznej w czasach PRL \u2014 poezja nie jest jedynie profesj\u0105 czy sposobem na samorealizacj\u0119. To raczej wewn\u0119trzny rytm, naturalna potrzeba, bez kt\u00f3rej egzystencja traci swoj\u0105 sp\u00f3jno\u015b\u0107. Dla niego pisanie nie jest wyborem, lecz stanem skupienia, w kt\u00f3rym my\u015bl krystalizuje si\u0119 w s\u0142owie, a do\u015bwiadczenie zmienia [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":456,"featured_media":5721,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[1169],"tags":[3493,3504,3502,3106,3503,3455,3496,3500,3501,3495,3498,3492,3497,3499,3494],"moimportance":[78,81],"motype":[1159],"moformat":[93],"class_list":{"0":"post-5741","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-jobs","8":"tag-antoni-pawlak","9":"tag-biograficzny","10":"tag-fundacja-koscielskich","11":"tag-gdansk","12":"tag-gloria-artis-3","13":"tag-grudzien-70","14":"tag-kultura-polska","15":"tag-liryka","16":"tag-literatura-wspolczesna","17":"tag-opozycja-w-prl","18":"tag-pamiec-historyczna","19":"tag-poezja-polska","20":"tag-pomorska-nagroda-literacka","21":"tag-publicystyka","22":"tag-stan-wojenny","23":"moimportance-golovna-novina","24":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori","25":"motype-eternal","26":"moformat-longrid-korotka"},"modified_by":"Iryna Semerenko","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5741","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/456"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5741"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5741\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5742,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5741\/revisions\/5742"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5721"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5741"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5741"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5741"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=5741"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=5741"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=5741"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}